Πόσο σπάταλο είναι το Ελληνικό Δημόσιο?

Υπάρχει μια διάχυτη πεποίθηση ότι τα προβλήματά μας, όπως αυτά εκφράστηκαν από τα διπλά ελλείμματά, οφείλονται στο σπάταλο δημόσιο (έλλειμμα γενικής κυβέρνησης) και την έλλειψη ανταγωνιστικότητας (έλλειμμα ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών). Τα επιχειρήματα αυτά εκφράζονται συνήθως σαν κάτι αυταπόδεικτο που δε θέλει περαιτέρω διερεύνηση. Οι αριθμοί όμως δεν επιβεβαιώνουν αυτές τις θέσεις. Σε αυτό το post εξετάζω το θεώρημα του σπάταλου δημοσίου.

Το πρώτο διάγραμμα είναι οι πρωτογενείς δαπάνες της Γενικής Κυβέρνησης ως ποσοστό του ΑΕΠ.  Βλέπουμε ότι διαχρονικά υπολειπόμαστε της ζώνης του ευρώ με μόνη εξαίρεση το 2013 που αφορά τις δαπάνες για τη διάσωση των τραπεζών.

 Το 2ο διάγραμμα αφορά το πρωτογενές ισοζύγιο της Γενικής Κυβέρνησης ως ποσοστό του ΑΕΠ πάλι συγκριτικά με τον μέσο όρο της Ευρωζώνης αλλά και τον "σκληρό πυρήνα" της.
Παρατηρούμε έναν μικρό εκτροχιασμό το 2004 λόγω Ολυμπιακών αγώνων και μια υστέρηση το 2006 και 2007 όπου όντως έγιναν παροχές και οι μισθολογικές δαπάνες του δημοσίου σε 3 χρόνια διπλασιάστηκαν...

...όμως το χρέος σαν ποσοστό του ΑΕΠ το 2005 με 2007 ακολούθησε ελαφρά πτωτική πορεία.

ΕΛΛΑΔΑ Χρέος Γενικής Κυβέρνησης %ΑΕΠ

Δεν υπάρχει δηλαδή κανένας δημοσιονομικός εκτροχιασμός που να μας οδήγησε στην κρίση...πριν την κρίση.

Τα στοιχεία είναι από την βάση δεδομένων AMECO της Ευρωπαικής Επιτροπής. Μπορείτε να μεγεθύνετε τα διαγράμματα κάνοντας κλικ επάνω τους.

Φοροδιαφυγή vs Δημόσια κακοδιαχείριση

Πολλά μπορεί να πει κανείς για τη διαφθορά και την ποιότητα των παρεχόμενων υπηρεσιών από το δημόσιο.
Πέρα από αυτά όμως πόσο σημαντική είναι η φοροδιαφυγή και πως συγκρίνεται το μέγεθός της με την δημόσια σπατάλη? Νομίζω τα διαγράμματα μιλούν από μόνα τους. Η πραγματική φορολογική επιβάρυνση στην Ελλάδα είναι πολύ μικρότερη της Ευρωζώνης όπως φαίνεται στο διάγραμμα της τελευταίας έκθεσης του διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος. Όμως από την τελευταία έκθεση του γραφείου προϋπολογισμού της κράτους βλέπουμε ότι οι φορολογικοί συντελεστές στην Ελλάδα είναι πλέον σημαντικά μεγαλύτεροι από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης. Η διαφορά οφείλεται προφανώς στην υψηλότερη φοροδιαφυγή στην Ελλάδα σε σχέση με άλλες ανεπτυγμένες χώρες. Για την πλήρη εικόνα, ενδιαφέρον έχουν και οι δαπάνες της Γενικής Κυβέρνησης που όπως φαίνεται μέχρι και το 2006 ήταν χαμηλότερες από τον μέσο όρο τόσο της ΕΕ όσο και της Ευρωζώνης. Η άνοδός τους τα τελευταία χρόνια μπορεί να αποδοθεί στην ύφεση (μείωση του ΑΕΠ, πληρωμή κοινωνικών επιδομάτων, τόκοι)